Rehber
Trafik sigortasında hasarsızlık basamakları
Trafik sigortasında 0–8 basamak sistemi, 2026'da geçerli indirim ve artırım oranları, basamağın nasıl yükselip düştüğü ve işleteni nasıl takip ettiği.
Zorunlu trafik sigortasında ödediğiniz prim, büyük ölçüde geçmiş hasar kaydınıza bağlıdır. Bu kaydı özetleyen araç trafik basamağı sistemidir: hasarsız geçen her yıl sizi bir basamak yukarı taşır ve prim indirimi kazandırır, sizin kusurunuzla ödenen her tazminat ise basamağınızı düşürür ve primi artırır. Bu rehber, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik'e göre sistemin nasıl işlediğini anlatır.
2026'da geçerli basamak oranları
Yönetmeliğin Ek-2'sinde yer alan ve 1 Mayıs 2023'ten beri uygulanan tablo, 4. basamağı baz kabul eder ve diğer basamaklar için bu baza uygulanan indirim veya artırım oranlarını gösterir:
| Basamak | Oran |
|---|---|
| 8 | Yüzde 50 indirim |
| 7 | Yüzde 40 indirim |
| 6 | Yüzde 20 indirim |
| 5 | Yüzde 5 indirim |
| 4 | Baz (yüzde 10 artırım ibaresinin yürütmesi durdurulmuştur) |
| 3 | Yüzde 45 artırım |
| 2 | Yüzde 90 artırım |
| 1 | Yüzde 135 artırım |
| 0 | Yüzde 200 artırım |
Tablonun kaynaklı ve tarihli hâli trafik hasarsızlık basamakları veri sayfamızda yer alır. 4. basamak için Ek-2'de öngörülen yüzde 10 artırım oranının yürütmesi Danıştay Sekizinci Dairesinin 8 Mart 2024 tarihli ve E.2023/6119 sayılı kararıyla durdurulmuştur.
Bu oranlar, SEDDK tarafından araç grubu ve kullanım türüne göre belirlenen azami primlere uygulanır; şirketler bu tavanın altında kalmak üzere kendi fiyatlarını belirler. Azami primler de hasar maliyet endeksine göre aylık olarak güncellenir. Dolayısıyla aynı basamakta iki farklı şirketten farklı teklif alabilirsiniz, ancak hiçbir şirket basamağınızın izin verdiği tavanı aşamaz.
ŞemaTrafik sigortasında basamağa göre indirim (−) ve artırım (+)
- 8. basamak: %-50
- 7. basamak: %-40
- 6. basamak: %-20
- 5. basamak: %-5
- 4. basamak: %10 (yürütmesi durdurulmuş)
- 3. basamak: %45
- 2. basamak: %90
- 1. basamak: %135
- 0. basamak: %200
Basamak nasıl değişir?
Yönetmeliğin geçici 11. maddesi kuralları şöyle koyar:
- Hasarsız yıl: Sigorta sözleşme süresi içinde işleten için herhangi bir tazminat ödemesi yapılmazsa, sonraki sözleşmede bir üst basamak uygulanır.
- Maddi tazminat: Sigorta süresi içinde yapılan her maddi tazminat ödemesi için sonraki sözleşmede bir alt basamak uygulanır.
- Bedeni tazminat: Her sakatlanma veya destekten yoksun kalma tazminatı ödemesi için iki alt basamak uygulanır.
- 8. basamak: En az beş sigorta süresi boyunca 7. basamakta bulunan ve bu sürede tazminat ödemesi yapılmayan işletene 8. basamak uygulanır.
- 0. basamak: 1. basamakta bulunan işleten için sigorta süresi içinde üç veya daha fazla trafik kazasından kaynaklanan tazminat ödemesi yapılırsa 0. basamak uygulanır.
Belirleyici olan kaza değil, tazminat ödemesidir. Kazada tamamen karşı taraf kusurluysa sizin sigortacınız ödeme yapmaz ve basamağınız düşmez. Sizin kusurunuz varsa, sigortacınızın karşı tarafa yaptığı ödeme basamağınızı etkiler. Kendi basamak değişiminizi trafik basamak hesaplayıcısıyla görebilirsiniz.
Basamak işleteni takip eder
Yönetmeliğe göre prim indirimi veya tazminat ödemesi nedeniyle yapılan prim artırımı işleteni takip eder. Bu, aracınızı satıp yenisini aldığınızda kazandığınız indirimin kaybolmadığı anlamına gelir. Buna karşılık işleten değiştiğinde mevcut sözleşme değişim tarihinde kendiliğinden sona erer ve kalan günlerin primi gün esasına göre iade edilir; yeni araç için sizin basamağınızla yeni bir sözleşme yapılır.
Bir işletenin birden fazla aracı varsa, her araç için ayrı sözleşme yapılır ve basamak her araç için ayrı tespit edilir. 1 Ocak 2026'dan itibaren gerçek kişi işletenlerde aynı araç grubunda beş araca kadar özel, beş araçtan sonra tüzel kullanım türü esas alınır.
Sigortacı basamağı nasıl belirler?
Sigortacı, basamağı sizin ibraz ettiğiniz belgelere ve TRAMER'den alacağı hasar durum belgesine göre belirler. Satın alınıp henüz adınıza tescil edilmemiş araçlarda noter satış senedi veya fatura ve önceki sahibin ruhsat sureti; adınıza tescilli araçlarda ruhsat sureti istenir. Son poliçe bilgileriniz TRAMER'den kontrol edilemezse son poliçe örneğini sunmanız gerekir. Sigortacı hasar durum belgesinin tarih ve sayısını poliçeye yazmak ve belgeyi en az üç yıl saklamak zorundadır.
Basamağı etkileyen diğer unsurlar
Primi yalnız basamak belirlemez. Yönetmelik ekleri, aracın kullanım türüne (özel veya tüzel) ve yakıt türüne göre ek oranlar öngörür; bunları kullanım türü ve yakıt oranları sayfasında listeledik. Yönetmelik ayrıca Kuruma, eşdeğer parça tercihinde ve Ulusal Engelli Veri Sistemi'nde kayıtlı kişilerin poliçelerinde yüzde 20'ye kadar indirim uygulaması getirme yetkisi verir.
Poliçeyi zamanında yenilememek de primi artırır: her 30 gün için yüzde 5, en çok yüzde 50 ek prim uygulanır. Ayrıntılar için trafik sigortası geç yenilenirse ne olur rehberine bakabilirsiniz.
Riskli Sigortalılar Havuzu
Hasar frekansı yüksek basamak ve araç grupları için 2017'de kurulan Riskli Sigortalılar Havuzu kapsamında 0, 1, 2 ve 3. basamaktaki tüm araç grupları ile 4–8. basamaklardaki taksi, minibüs ve otobüsler yer alır. Havuzdaki poliçelerin prim ve hasarı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu aracılığıyla şirketler arasında paylaştırılır. Havuz kapsamındaki taksi, minibüs ve otobüslerde 1 Ocak 2026'dan itibaren 5, 6, 7 ve 8. basamaklar için indirim oranları sırasıyla yüzde 5, 20, 30 ve 50 olarak uygulanır.
Örnek: iki yıllık seyir
- basamakta olan ve yüzde 5 indirimle poliçe yaptıran bir sürücüyü düşünelim. İlk yıl hiç tazminat ödenmezse sonraki poliçe 6. basamaktan, yani yüzde 20 indirimle yapılır. İkinci yıl sürücünün kusurlu olduğu ve yalnız maddi hasar doğuran bir kaza için sigortacı karşı tarafa ödeme yaparsa, üçüncü yılın poliçesi bir alt basamaktan, yani yeniden 5. basamaktan düzenlenir. Aynı kazada karşı araçtaki bir yolcu yaralanmış ve sakatlık tazminatı ödenmiş olsaydı, basamak iki kez düşerek 4. basamağa inecekti. Aynı yıl içinde iki ayrı maddi tazminat ödemesi yapılması da basamağı iki kez düşürür; çünkü kural, kaza sayısına değil her tazminat ödemesine bağlanmıştır.
Bu örnek, basamak sisteminin neden uzun vadeli bir değer taşıdığını gösterir: tek bir kusurlu kaza, birkaç yıllık hasarsızlıkla kazanılmış indirimi geri alabilir. Küçük ve açıkça kusurlu olduğunuz bir kazada karşı tarafla nasıl ilerleyeceğinize karar verirken bu etkiyi de hesaba katmak isteyebilirsiniz; ancak kaza tespit tutanağı düzenleme ve sigortacıya bildirim yükümlülükleriniz her durumda devam eder.
Basamağınızı korumak için
- Küçük ve kusurunuzun bulunduğu kazalarda tazminat ödenmesinin basamağınızı bir düşüreceğini hesaba katın.
- Poliçeyi bitiş tarihinde yenileyin; gecikme ek prim getirir.
- Araç satışında yeni aracınızın poliçesinde basamağınızın doğru aktarıldığını kontrol edin.
- Poliçenizdeki basamak ve hasar durum belgesi bilgilerini poliçe nasıl okunur rehberindeki listeyle kontrol edin.
Sık sorulan sorular
Yeni aldığım araçta hangi basamaktan başlarım?
Yönetmelik ilk kez trafiğe çıkacak işletenler için 4. basamağı öngörür; ancak bu ibarenin yürütmesi Danıştay Sekizinci Dairesinin 8/3/2024 tarihli kararıyla durdurulmuştur. Uygulamada başlangıç basamağını sigortacınıza ve SBM kayıtlarına göre teyit edin.
Hasarsız bir yıl basamağı ne kadar yükseltir?
Sigorta süresi içinde işleten için hiçbir tazminat ödenmezse sonraki sözleşmede bir üst basamak uygulanır.
Hasar ödenirse kaç basamak düşer?
Her maddi tazminat ödemesi için bir alt basamak, her sakatlanma veya destekten yoksun kalma tazminatı ödemesi için iki alt basamak uygulanır.
Aracımı satıp yenisini alırsam basamağım korunur mu?
Yönetmeliğe göre prim indirimi veya artırımı işleteni takip eder. Birden fazla aracınız varsa basamak her araç için ayrı tespit edilir.
8. basamağa nasıl çıkılır?
En az beş sigorta süresi boyunca 7. basamakta bulunan işletene, bu dönemde tazminat ödemesi yapılmamışsa sonraki sözleşmede 8. basamak uygulanır.
Kaynaklar
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, sigorta danışmanlığı değildir; poliçenizin özel ve genel şartları ile resmî tarife esastır.