Zorunlu deprem sigortası (DASK)

Özet

Zorunlu deprem sigortası, 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu’na dayanan ve Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) adına yapılan bir sigortadır. Kat mülkiyeti kapsamındaki bağımsız bölümler, tapuya kayıtlı özel mülkiyetteki taşınmazlar üzerinde mesken olarak yapılmış binalar, bu binalardaki ticarethane ve büro gibi bağımsız bölümler ile afet nedeniyle devletin yaptırdığı ya da kredisiyle yapılan meskenler bu sigortaya tabidir.

Poliçe binanın kendisini korur: temeller, ana duvarlar, bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar, bahçe ve istinat duvarları, tavan ve tabanlar, merdivenler, asansörler, sahanlıklar, koridorlar, çatılar ve bacalar gibi yapı unsurlarındaki deprem hasarı sigorta bedeline kadar ödenir. Eşyalar, bedeni zararlar ve kira kaybı gibi dolaylı zararlar kapsam dışıdır.

Sigorta bedeli ve prim, konutun brüt yüzölçümü, yapı tarzı ve bina bazında belirlenen deprem risk grubuna göre DASK tarifesiyle hesaplanır. Aynı bağımsız bölüm için birden fazla zorunlu deprem sigortası yapılamaz; poliçe süresi bir yıldır ve malik ya da intifa hakkı sahibi her yıl yenilemek zorundadır.

Zorunluluk: 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu’na göre zorunludur. Tapu işlemleri ile elektrik ve su aboneliklerinde geçerli poliçe aranır; poliçe bitiş tarihine kadar yenilenmezse DASK’ın sorumluluğu bitiş tarihinde sona erer (Genel Şartlar C.1).

Nasıl işler?

Sigorta bedeli, konutun brüt yüzölçümünün yapı tarzına göre belirlenen metrekare birim maliyetiyle çarpılmasıyla bulunur ve azami teminatı aşamaz. Birim maliyetler ve azami teminat her ay Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi değişimiyle artırılır; poliçe süresince bu tutarlar artarsa sigorta bedeliniz ek prim alınmadan aynı oranda yükseltilir.

Prim, sigorta bedelinin risk grubu ve yapı tarzına göre belirlenen binde oranla çarpılmasıyla hesaplanır. İnşaat ruhsatı 2000 öncesi olan binalarda sürprim, zemin üstü üç veya daha az katlı binalarda indirim, sekiz ve üzeri katlı binalarda sürprim uygulanır; süresi biten poliçenin 30 gün içinde yenilenmesi ise indirim getirir. Her risk grubu için bir asgari prim vardır.

Her hasarda sigorta bedelinin %2’si tenzili muafiyet olarak düşülür ve 72 saat içinde meydana gelen bütün hasarlar tek hasar sayılır. Kısmi hasarda sigorta bedeli ödenen tazminat kadar azalır; taşıyıcı sistemi etkileyen hasarın eksper raporunda belirtilen makul sürede onarılmaması halinde poliçe süresince yeni hasarlar ödenmez. Tam hasarda tazminatın ödenmesiyle teminat sona erer.

Kimler için?

Kapsamdaki her mesken ve mesken binasındaki bağımsız bölüm için malik ya da intifa hakkı sahibi poliçe yaptırmakla yükümlüdür. Kiracı olarak oturduğunuz konutta poliçe yükümlülüğü malike aittir; kendi eşyalarınız için ayrı bir konut sigortası gerekir. Konutunuzun yeniden yapım maliyeti zorunlu sigortanın bedelinden yüksekse ihtiyari deprem sigortasıyla farkı güvenceye almak mümkündür.

Dikkat edilecekler

1. Poliçedeki brüt yüzölçümü, yapı tarzı ve adresi tapu ya da yapı kullanma izin belgesiyle karşılaştırın; gerçeğe aykırı beyan depremden sonra öğrenilirse tazminat, alınan primin alınması gereken prime oranı kadar ödenir.
2. Geçmiş depremlerde orta veya daha ağır hasar gördüyseniz bunu bildirin; kasıtla gizlenirse DASK riziko gerçekleşmiş olsa bile sözleşmeden cayabilir.
3. Poliçenizi bitiş tarihinden önce yenileyin; yenilenmeyen poliçede DASK’ın sorumluluğu bitiş tarihinde sona erer, 30 gün içindeki yenilemede ise indirim uygulanır.
4. Konutunuzu sattığınızda sözleşme tapudaki tescil tarihinde sona erer; poliçeyi yaptıran ya da konutu satan kişinin başvurusu üzerine işlenmeyen günlerin primi poliçeyi yaptıran kişiye iade edilir. Alıcının tapu işleminden önce kendi adına poliçe yaptırması gerekir.
5. Eşyalarınızın deprem hasarı için konut sigortasındaki deprem teminatını ayrıca değerlendirin; DASK eşya ödemez.

Hasar anında

Rizikonun gerçekleştiğini öğrendiğiniz tarihten itibaren en geç on beş iş günü içinde DASK’a ya da poliçeyi düzenleyen sigorta şirketine bildirimde bulunmanız gerekir. DASK görevlilerinin hasarlı binaya girmesine izin vermeli, istenen bilgi ve belgeleri gecikmeden sunmalı ve zararın tahmini tutarını bildiren yazılı açıklamayı makul sürede iletmelisiniz. Aynı yer için deprem teminatı içeren başka sigortalarınız varsa bunları da bildirmelisiniz. Tazminat kesinleştikten sonra DASK, sigorta bedelini aşmamak kaydıyla ödemeyi en geç bir ay içinde yapar; büyük depremlerden sonra Bakanlık kararıyla avans ödemesi de yapılabilir.