Hırsızlık sigortası

Özet

Hırsızlık Sigortası Genel Şartları’na göre bu sigorta, poliçede belirlenen sigortalı yerde hırsızlık ya da hırsızlığa teşebbüsün belirli yollarla yapılması hâlinde sigortalı kıymetlerde doğrudan meydana gelen maddi kayıp ve zararları karşılar. Bu yollar; kırma, delme, yıkma, devirme ve zorlamayla girme, araç ya da çeviklikle tırmanarak veya aşarak girme, kaybolan, çalınan ya da haksız elde edilen anahtarla veya anahtar uydurarak, alet ya da şifreyle kilit açarak girme, sigortalı yere gizlice girip saklanma ve öldürme, yaralama, zor ve şiddet kullanma ya da tehdittir.

Teminat bu gruplardan yalnızca biri ya da birkaçı için verilebilir; poliçede hangilerinin kapsamda olduğu yazar. Hırsızlık için girilirken ya da bir yer açılırken verilen tahribat da teminat kapsamındadır. Sigortalıya, birlikte sürekli oturanlara ve çalışanlarına ait sigortalanabilir kıymetler, sonradan edinilmiş olsa da kapsamdadır.

Hırsızlık teminatı konut ve işyeri paketlerine eklenebildiği gibi ayrı bir poliçe olarak da yapılabilir. Konutlarda değerli eşya için genel şartlar oran sınırları koyar: sanat eserleri ve kıymetli madenler toplam bedelin %5’ini, elektronik cihazlar ve kürk ile ipek halılar %10’unu aşan kısımlarıyla ek sözleşme olmadan kapsam dışıdır.

Zorunluluk: İsteğe bağlıdır; konut ve işyeri paketlerine ek teminat olarak ya da ayrı poliçeyle yaptırılır.

Nasıl işler?

Tazminat, rizikonun gerçekleştiği andaki tazmin değerine göre hesaplanır: ev ve kişisel eşyada yenisinin satın alma bedelinden eskime ve aşınma düşülür; makine, tesisat ve demirbaşta da aynı ilkeyle randıman ve nitelik farkları dikkate alınır. Ticari emtiada rizikodan bir önceki iş günü piyasa alım fiyatı, kıymetli evrakta ise bir önceki günün borsa ya da piyasa fiyatı esas alınır; iptal ve yenileme mümkünse yalnız ikame masrafları ödenir. Paralarda nominal değer ödenir.

Taraflar sözleşme sırasında bir kıymetin değerini bilirkişi eliyle belirleyip kabul ederse (mutabakatlı değer), bu değere sonradan itiraz edilemez; ticari emtia için bu yol kullanılamaz. Eksik sigorta varsa tazminat bedelin değere oranıyla ödenir; sigorta ettiren rizikodan önce noter protestosuyla bildirerek ve prim farkını ödeyerek bu orantının uygulanmamasını sağlayabilir. Kıymetlerin saklanma biçimine ilişkin özel şartlar konabilir; bu durumda sigortacı, eşyanın öngörülen şekilde saklanmadığını ispat etmedikçe ödemekten kaçınamaz.

Sigortacı belirlenen tazminatı, rizikonun gerçekleştiğini gösteren belgeler kendisine ulaştıktan sonra en geç 30 gün içinde ödemek zorundadır; parayı ve kıymetli evrakı aynen ikame yoluyla da tazmin edebilir.

Kimler için?

Hırsızlık riski yüksek bölgelerde oturanlar, sık seyahat edenler, değerli eşya ya da stok bulunduran işyerleri için anlamlıdır. Konutta elektronik cihaz, mücevher ve sanat eserlerinin toplam bedele oranla sınırlı tutulduğunu bilmek önemlidir; bu eşyalar değerliyse bedellerini ayrıca yazdırmak gerekir. Uzun süre evden uzak kalanlar 30 günlük boş kalma hükmünü dikkate almalıdır.

Dikkat edilecekler

1. Hangi hırsızlık yollarının (zorlama, anahtar, gasp vb.) poliçenizde yer aldığını kontrol edin; teminat yalnız bazıları için verilebilir.
2. Mücevher, altın, sanat eseri ve pahalı elektronik eşyanın bedelini ayrıca yazdırın; konutlarda oran sınırlarını aşan kısım ek sözleşme olmadan ödenmez.
3. Evi 30 günden uzun süre boş bırakacaksanız ek sözleşme olup olmadığına bakın.
4. Faturaları, garanti belgelerini ve değerli eşyanın fotoğraflarını saklayın; tazmin değerinin hesabında işe yarar.
5. Kıymetli evrak çalındığında dolaşımını ve ödenmesini durdurmak için ilgili kurumlara hemen başvurun.

Hasar anında

Hırsızlığı öğrendiğiniz anda durumu derhal yetkili makamlara (polis ya da jandarma) bildirin ve beş iş günü içinde sigortacıya ihbarda bulunun. Çalınanlar arasında çek, senet ya da hisse senedi gibi kıymetli evrak varsa dolaşımını ve ödenmesini önlemek için ilgili yerlere derhal başvurun. Zorunlu hâller dışında olay yerinde değişiklik yapmayın, koruma önlemlerini alın ve zararın tahmini tutarını gösteren yazılı bildirimi makul süre içinde verin. Zarar miktarında anlaşılamazsa hakem-bilirkişi yolu işletilir; bu karara yedi gün içinde ticaret mahkemesinde itiraz edilebilir.